The handmaid’s tale ΙΙ

Σκέψεις και προβληματισμοί 

2017- // Bruce Miller, Margaret Atwood 

Είναι μία από τις καλύτερες σύγχρονες σειρές γιατί θίγει ζητήματα κρατικής, πολιτικής και οικονομικής εξουσίας και καταστολής, με αμεσότητα και ευθεία κατάκριση. Εκτυλίσσεται σε ένα όχι και τόσο δυστοπικό μέλλον και το καθεστώς είναι στρατιωτική θεοκρατία (βλ. Αμερική και νόμοι χρήσης οπλοκατοχής σε συνδυασμό με κυβέρνηση Τραμπ). Μιλάμε για έναν στρατό από κυρίαρχους άνδρες που έχει μαζέψει τις γυναίκες που μπορούν να τεκνοποιήσουν και τις έχει καταστήσει υποτακτικές των πλουσίων που δεν μπορούν να κάνουν παιδιά και αντικείμενα αναπαραγωγής και σεξουαλικής υποταγής. Αυτό το πολιτικό σύστημα αποτρέπει το δικαίωμα της επαφής και του συσχετισμού των υποψήφιων παιδοκουβαλητριών με τα παιδιά  που είχαν πριν τις περιορίσουν σε αυτό το σύστημα, καθώς επίσης και με τα παιδιά που θα κάνουν ή με άλλους ανθρώπους. Λειτουργούν σαν αντικείμενα προς χρήση για έναν σκοπό που βαφτίζεται ιερός. 

Οι σκέψεις μου είναι ότι στο Handmaid’s tale εκτός από τις φεμινιστικές προδιαγραφές, υπάρχουν και άμεσες αναλογίες με τον τρόπο διαχείρισης των ζώων από τις ανθρώπινες βιομηχανίες. Ο δεύτερος κύκλος ανοίγει με ένα επεισόδιο στο οποίο αν αντικαταστήσουμε τις γυναίκες με ζώα, βλέπουμε πώς λειτουργούν τα σφαγεία και τα εργοστάσια επεξεργασίας ζώων. Οι άνθρωποι στοιβάζουν διάφορα είδη ζώων που τα χαρακτηρίζουν και τα ομαδοποιούν σαν ζώα διατροφής και κατανάλωσης και τα συλλέγουν κατά εκατοντάδες χιλιάδες, οργανώνουν την αναπαραγωγική τους διαδικασία (κάτι που στο Handmaid’s tale μας φαίνεται εντελώς φρικτό και αποτρόπαιο, γιατί γίνεται ακριβώς σε ανθρώπους) και τα καταστέλλουν με διάφορους τρόπους. Κλείνουν τα στόματά τους, για να μη φαγωθούν μεταξύ τους. Τα στοιβάζουν σε κλουβιά, ακατάλληλα για το μέγεθός τους και τις συνήθειές τους, τα ποτίζουν με αυξητικές και άλλες ορμόνες, για να μεγαλώσουν γρήγορα, τα πιέζουν με μηχανήματα για να αντλήσουν το γάλα που προορίζεται για τα κλεμμένα μωρά τους, ώστε να το προωθήσουν στην ανθρώπινη αγορά. Κλέβουν τα μωρά τους και τα πουλάνε σαν μοσχαράκι γάλακτος ή σπάλα νεογνού ή δεν ξέρω κι εγώ τι άλλο. Δηλαδή, βλέπουμε στα λίγα παραδείγματα ότι ο άνθρωπος φαίνεται να έχει βίαιες συμπεριφορές, τις οποίες δεν αναγνωρίζει ως τέτοιες καθώς ο ίδιος με τον ανθρωποκεντρικό του χαρακτήρα, έχει ομαδοποιήσει τα ζώα σε κατηγορίες και θεωρεί πως τα σκυλάκια και τα γατάκια είναι για κατοικίδια, ενώ οι αγελαδίτσες και τα γουρουνάκια για φάγωμα, για λόγους καθαριότητας και εξωτερικής εμφάνισης των ζώων ξεκάθαρα.

Δεύτερος κύκλος Handmaid’s tale και ξεκινάει με σκηνή που είναι σε κλουβιά οι γυναίκες και τις πάνε σε ένα μέρος που δεν ξέρουν, περνάνε από σκοτεινά τούνελς, τις πάνε σε ένα χώρο που τρέχουν και ποδοπατάνε η μία την άλλη, δαγκώνουν τους στρατιωτικούς που προσπαθούν με βία να τις καταστείλουν και τις κλείνουν τα στόματα για να μη δαγκώνουν, να μη φωνάζουν. Ξεκάθαρα κοτόπουλα σε εργοστάσιο και δεν το λέω διόλου υποτιμητικά για τα κοτόπουλα ούτε για τις γυναίκες. Οι αναλογίες σε μένα είναι πάρα πολύ ξεκάθαρες. Όχι στα όντα αυτά καθαυτά, αλλά στον τρόπο διαχείρισης και συμπεριφοράς απέναντί τους. Θεωρώ ότι η μοίρα τους στη συγκεκριμένη περίπτωση είναι κοινή και δεν με αφορά η νοημοσύνη τους ή άλλα κριτήρια που θίγουμε σε ακαδημαϊκές εργασίες. Και στις δύο περιπτώσεις, βλέπουμε ότι πρόκειται για ανθρώπινη διαχείριση των ζωντανών όντων. Στο δυστοπικό Handmaid’s tale τρομάζουμε, γιατί ο άνθρωπος μπορεί να αρχίσει να συμπεριφέρεται στους ανθρώπους όπως ήδη συμπεριφέρεται στα ζώα (αν και στους πολέμους, φρικτά πράγματα συμβαίνουν που δείχνουν ότι ο άνθρωπος δεν έχει κώλυμα για το ποιο ζωντανό ον θα έχει απέναντί του, βλ. σύγχρονα στρατόπεδα συγκέντρωσης). Δεν μπορούμε να φανταστούμε ότι αυτό που συμβαίνει στο Handmaid’s tale δεν θα μπορούσε ποτέ να συμβεί και στην πραγματικότητα, όχι σε περίπτωση υπογεννητικότητας -αν και ποτέ δεν ξέρεις- αλλά σε οποιαδήποτε άλλη συνθήκη. Οι άνθρωποι αποδεικνύουν καθημερινά ότι ο σύγχρονος πολιτισμός τους υποβαστάζεται από αίμα, βία και αδικία.

Οπότε, θεωρώ πως το Handmaid’s tale έχει αναλάβει να καταδείξει την καταπίεση και τον εγκλεισμό των γυναικών, αλλά δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι κάτι τέτοιο συμβαίνει ακόμα και τώρα απέναντι σε άλλες ομάδες ζωντανών όντων. Οι βίαιες τάσεις του ανθρώπου υπάρχουν και θα συνεχίσουν να υπάρχουν, το θέμα είναι να είμαστε εκεί για να τις περιορίζουμε και όχι για να τις κατευθύνουμε. 

Αυτά μέχρι στιγμής, έχω ενθουσιαστεί με την κινηματογράφηση, τους συμβολισμούς και το μεγαλείο αυτής της σειράς. Έχει να προσφέρει τις εικόνες στους σύγχρονους πολιτικούς και φιλοσοφικούς προβληματισμούς. Δείτε τη, εγώ ξεκλέβω χρόνο και μοιράζω επεισόδια για να την καταφέρω. Είναι άψογη.